Αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια…από τον ειδικό παθολόγο Βασίλειο Πεππέ!

12

Αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια

Τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια (ΑΕΕ) περιλαμβάνονται στις πρώτες αιτίες θνησιμότητας παγκοσμίως μετά τις καρδιακές παθήσεις και τον καρκίνο ενώ αποτελούν κύρια αιτία αναπηρίας, ιδίως σε ηλικιωμένους ασθενείς.
Ως ΑΕΕ ορίζεται κάθε βλάβη του εγκεφάλου ή του νωτιαίου μυελού η οποία οφείλεται σε διαταραχή της παροχής αίματος και συνοδεύεται από οξεία και αιφνίδια έναρξη συμπτωμάτων.
Τα ΑΕΕ στην πραγματικότητα αφορούν μια ετερογενή ομάδα κλινικών συνδρόμων ανάλογα με τον εντοπισμό της βλάβης και τον παθοφυσιολογικό της μηχανισμό.
Ταξινομούνται αδρά σε δύο μεγάλες κατηγορίες στις οποίες συγκαταλέγονται ι) τα ισχαιμικά ΑΕΕ σε ποσοστό 80% και ιι) τα αιμορραγικά ΑΕΕ σε ποσοστό 20%.
Τα ισχαιμικά ΑΕΕ οφείλονται σε απότομη διακοπή της κυκλοφορίας η οποία αποδίδεται σε αθηροθρόμβωση, μικροαγγειοπάθεια, καρδιοεμβολή ή χαμηλή καρδιακή παροχή. Κλασσικά κλινικά παραδείγματα είναι η στένωση των καρωτίδων λόγω αθηρωμάτωσης, η μικροαγγειοπάθεια λόγω αρτηριακής υπέρτασης / σακχαρώδους διαβήτη και η κολπική μαρμαρυγή.
Μια ιδιαίτερη κατηγορία αποτελούν τα παροδικά ισχαιμικά επεισόδια (ΠΙΕ). Ως ΠΙΕ ορίζονται τα επεισόδια διάρκειας μικρότερης των 24 ωρών (συνήθως διαρκούν 10-15 λεπτά) που δεν προκαλούν ισχαιμικό έμφρακτο και δεν αφήνουν υπολειμματικό νευρολογικό έλλειμμα.
Τα αιμορραγικά ΑΕΕ οφείλονται σε ρήξη αγγείου με συνέπεια τη μαζική απελευθέρωση ποσοτήτων αίματος στον εγκεφαλικό ιστό. Σε αυτή την κατηγορία ανήκουν οι ενδοεγκεφαλικές και οι υπαραχνοειδείς αιμορραγίες που συνδέονται με την παρουσία ανευρυσμάτων.
Στους παράγοντες κινδύνου εμφάνισης ΑΕΕ συμπεριλαμβάνονται η προχωρημένη ηλικία, το άρρεν φύλο, η κληρονομικότητα, το κάπνισμα, η αρτηριακή υπέρταση, ο σακχαρώδης διαβήτης και οι δυσλιπιδαιμίες.
Η διάγνωση του οξέως ΑΕΕ γίνεται βάσει κλινικών και απεικονιστικών κριτηρίων με τη χρήση Αξονικής ή/και Μαγνητικής Τομογραφίας.
Είναι αναγκαία μια διεπιστημονική προσέγγιση και συνεργασία μεταξύ ιατρικών ειδικοτήτων (Παθολόγοι, Νευρολόγοι, Καρδιολόγοι, Ακτινολόγοι, Νευροχειρουργοί) και εκπαιδευμένου νοσηλευτικού προσωπικού ενώ πολύτιμη είναι η συμβολή της φυσιοθεραπείας κατά την αποκατάσταση του ασθενούς.
Το άμεσο και το έμμεσο κόστος των ΑΕΕ είναι σημαντικό και επιβαρύνει τα μακροοικονομικά της υγείας. Στη χώρα μας βάσει στατιστικών στοιχείων εκτιμάται πως από τα περίπου 35.000 νέα περιστατικά ετησίως χάνονται πάνω από 12.000 άτομα ενώ το μέσο ετήσιο κόστος νοσηλείας / υγειονομικών δαπανών ανά ασθενή κυμαίνεται από 13.000 – 34.000 ευρώ.
Παράλληλα το κοινωνικό κόστος είναι τεράστιο για την οικογένεια και τους φροντιστές των πασχόντων, ειδικά στην παρούσα συγκυρία.

Βασίλειος Πεππές

Ειδικός Παθολόγος

Βιβλιογραφία :

1. «Εγκεφαλικό επεισόδιο», www.iatronet.gr
2. «Αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο ισχαιμικής αιτιολογίας», Δοκουτσίδου Ε, Αντωνίου Κ. Το βήμα του Ασκληπιού, 8 (2), Απρίλιος – Μάιος 2009
3. “Acute ischemic stroke review”, Hinkle J, Mc Kenna Guancy M. www.medscape.com
4. “Hemorrhagic stroke”, Liebeskind D, O’Connor R et al. www.medscape.com
5. “Intracerebral hemorrhage: Pathophysiology, diagnosis and management” Magistris F, Bazak S, Martin J. MUMJ 10 (1) 2013
6. “Hemorrhagic stroke” Torpy J, Burke A, Glass R. JAMA. 2010;303(22):2312
7. «Ασθενής με ΑΕΕ στο τμήμα επειγόντων περιστατικών» Καραγεωργίου Κ. 1ο Πανελλήνιο Συμπόσιο Επείγουσας Ιατρικής (2007)
8. «Η αντιμετώπιση του εγκεφαλικού επεισοδίου» www.iatronet.gr, 2008
9. «Αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια : Το παρόν και το μέλλον» Αθανασίου Γ. Επιστημονική ημερίδα νοσοκομείου Mediterraneo, 2014