Οι σχέσεις δεν είναι μόνο απόλαυση. Χρειάζονται και προσπάθεια, χρειάζονται “δουλειά”. Η Μαρούσα Πολυκανδριώτη, Συστημική – Υπαρξιακή Ψυχοθεραπεύτρια, γράφει σήμερα, όλα εκείνα που πρέπει καθημερινά να έχουμε κατά νου, ώστε να διατηρήσουμε τη σχέση μας όμορφη και υγιή. Τι πρέπει να κάνουμε για τον εαυτό μας, για τον σύντροφό μας και για τη σχέση μας;
Η συντροφική σχέση είναι μία σημαντική επένδυση ζωής, μέσα από την οποία τα μέλη της αναζητούν να βιώσουν ασφάλεια ερχόμενοι συναισθηματικά, νοητικά και σωματικά κοντά. Ταυτόχρονα χαρακτηρίζεται από βαθιά πολυπλοκότητα καθώς δύο άνθρωποι διαφορετικοί μεταξύ τους καλούνται να συμπορευθούν. Οι απαιτήσεις της καθημερινότητας, η πίεση που βιώνει ο καθένας στο εργασιακό του περιβάλλον, η ανατροφή των παιδιών, οι οικογένειες καταγωγής, μπορεί να αποτελέσουν πηγή εντάσεων που φθείρει και απομακρύνει τους συντρόφους.
Υπάρχουν κάποιοι τρόποι με τους οποίους θα μπορούσαμε να προστατέψουμε τη σχέση μας και να φροντίσουμε για τη διατήρηση ενός όμορφου κλίματος;
-Εστιάζοντας στον εαυτό: Ασυνείδητα έχουμε την τάση να αναπαράγουμε τον τρόπο με τον οποίο έχουμε δει τους γονείς μας να επικοινωνούν.
Ας κάνουμε ένα βήμα πίσω να παρατηρήσουμε το πως σχετιζόμαστε και να αναρωτηθούμε: Αυτός ο τρόπος είναι γνώριμος και ασφαλής για μένα, ωστόσο είμαι εγώ; Με εκφράζει; Μήπως είναι ένα μοτίβο στο οποίο έχω εκπαιδευτεί και συνεχίζω να το αναπαράγω; Αν συνεχίσω με τον ίδιο τρόπο θα υποστηρίξω τον εαυτό μου; Θα βοηθήσω τη σχέση μου; Ποιος θέλω να είμαι; Τα παραπάνω είναι σημαντικά ερωτήματα που κάθε σύντροφος αξίζει να κάνει στον εαυτό του.
-Επικοινωνία: Το ουσιαστικότερο κομμάτι στη σχέση των ζευγαριών είναι η επικοινωνία. Ο σεβασμός, η ευγένεια, η γλυκύτητα αποτελούν βασικά χαρακτηριστικά για μία εποικοδομητική επικοινωνία. Πώς μπορούμε να καλλιεργήσουμε τον σεβασμό σε μία συντροφική σχέση; Όλοι μας έχουμε καλό και κακό εαυτό, καλή και κακή πλευρά, ξέρουμε να βρίζουμε, να υποτιμούμε, ξέρουμε τον τρόπο να υποβιβάσουμε και να πονέσουμε τον σύντροφό μας. Είναι στο χέρι μας να πούμε: “παρόλο που τα ξέρω όλα αυτά, επιλέγω να μην συμπεριφερθώ με αυτόν τον τρόπο, επιλέγω να σεβαστώ τον εαυτό μου, τον σύντροφό μου και τη σχέση μου.”
-Ένα σπουδαίο κεφάλαιο στο κομμάτι της επικοινωνίας είναι η έκφραση των αναγκών: Πολλές φορές θεωρώντας ότι θα βοηθήσουμε τη σχέση καταπιέζουμε αυτά που θέλουμε να πούμε, δεν εκφράζουμε τις ανάγκες μας και περιμένουμε από τον άλλο να μαντέψει τι χρειαζόμαστε. Συσσωρεύουμε με αποτέλεσμα να ξεσπάμε όταν δεν αντέχουμε πια. Η παραπάνω στάση οδηγεί σε ένα φαύλο κύκλο, όπου ο ένας σύντροφος κατηγορεί τον άλλον με αποτέλεσμα να απογοητεύονται και να απομακρύνονται όλο και περισσότερο.
Για να κρατήσουμε ανοιχτό το κανάλι της επικοινωνίας με τον σύντροφό μας, χρειάζεται να έχουμε μία ενεργητική στάση μέσα στη σχέση όπου θα μοιραζόμαστε μαζί του, θα του εξηγούμε τις ανάγκες μας, τις επιθυμίες μας, ενώ παράλληλα θα είμαστε ανοιχτοί να ακούσουμε τη δική του οπτική. Ας αναρωτηθούμε: με ποιον τρόπο εκφράζομαι μέσα στη σχέση; Πώς επικοινωνώ τα θέλω μου;
-Μην κλιμακώνετε την ένταση: Όταν η ένταση πάει να κλιμακωθεί ο ένας από τους δύο, ο πιο ψύχραιμος, είναι σωτήριο εκείνη τη στιγμή να αποχωρήσει, να αποτραβηχτεί από όλο αυτό που πάει να δημιουργηθεί. Μπορεί να πει εγώ αποσύρομαι, δεν κάνω καυγάδες, δεν θέλω να συμμετέχω σε αυτό. Εάν αφήσουμε την ένταση να κλιμακωθεί θα οδηγηθούμε σε μία εκτόξευση αλληλοκατηγοριών όπου θα κυριαρχεί ο θυμός και ο ανταγωνισμός. Είναι προς το συμφέρον της σχέσης μας να κάνουμε ένα βήμα πίσω και να επικοινωνήσουμε αυτά που θέλουμε την κατάλληλη χρονική στιγμή.
-Αναγνώριση: Το να αναγνωρίζουμε και να επιβραβεύουμε την προσπάθεια του άλλου είναι το καύσιμο στη σχέση μας. Ας έχουμε τα μάτια μας ανοιχτά ώστε να αναγνωρίζουμε και να αναδεικνύουμε τις προσπάθειες του συντρόφου μας.
-Χώρος και χρόνος: Οι υποχρεώσεις, τα παιδιά, τα οικονομικά, οι δουλειές του σπιτιού, η καθημερινότητα πάντα θα ζητάει από εμάς όλο και περισσότερα. Είναι απαραίτητο να βάζουμε ένα εσωτερικό όριο μέσα στη μέρα μας όπου θα τα αφήσουμε όλα έξω και θα εστιάσουμε σε εμάς και σε εκείνον. Χρειαζόμαστε καθημερινά χώρο και χρόνο όπου θα παραμένουμε μόνοι μας με τον σύντροφό μας να ακούσουμε, να φροντίσουμε, να αγγίξουμε ο ένας τον άλλο, να συνδεθούμε.
-Αυτοφροντίδα: Οφείλουμε στον εαυτό μας να έχουμε ένα περιεχόμενο ζωής μέσα στο οποίο να υπάρχουν στιγμές χαλάρωσης, χαράς, σύνδεσης με τον εαυτό. Φροντίστε την καθημερινότητά σας ώστε να περιλαμβάνει δραστηριότητες που σας ευχαριστούν και φροντίζουν την ψυχή και το σώμα. Έτσι θα επιστρέφετε στη σχέση σας γεμάτοι και ανανεωμένοι.
-Θεραπεία ζευγαριών: Αν δεν μπορείτε να διαχειριστείτε τις δυσκολίες που αντιμετωπίζετε ως ζευγάρι θα ήταν βοηθητικό να λάβετε υποστήριξη από έναν ειδικό. Θα σας ωφελήσει ώστε να μεγιστοποιήσετε τις δυνάμεις σας, τόσο ως άτομα όσο και ως ζευγάρι, και ταυτόχρονα να αποκτήσετε νέες δεξιότητες από κοινού για να χειριστείτε καλύτερα τωρινές ή μελλοντικές καταστάσεις.
-Επένδυση στο μαζί: Οι σχέσεις δεν λειτουργούν στον αυτόματο πιλότο απαιτούν συνεχόμενη προσπάθεια για να μπορέσουν να υπάρξουν και να ανθοφορήσουν. Χρειάζεται από κοινού να πιστέψουμε, να επενδύσουμε, να φροντίσουμε και να αναδείξουμε τον εαυτό μας, τον σύντροφό μας και συνεπώς τη σχέση μας. Όπως τα λουλούδια είναι απαραίτητο να τα φροντίσουμε, να τα ποτίσουμε, να τα κλαδέψουμε για να ανθοφορίσουν, αντίστοιχα και οι σχέσεις επιβάλλεται να τις φροντίσουμε και να τις καλλιεργήσουμε για να μπορέσουν να ανθίσουν. Είναι μία απαιτητική επένδυση, ωστόσο αν το κάνουμε θα μπορούμε να γευόμαστε τους πιο όμορφους καρπούς!
