Όσοι είναι δείχνουν μια σχετική ευαισσθησία στα συναισθήματα των άλλων, βιάζονται να σκεφτούν ότι έχουν υψηλή συναισθηματική νοημοσύνη (EI/EQ). Αλλά δεν είναι τόσο απλό. Πώς αναγνωρίζεις αλήθεια κάποιον με υψηλό EQ; Και μήπως έχεις στην πραγματικότητα ένα τέτοιο υψηλό EQ εσύ η ίδια;
Η ερευνήτρια Keri Pekaar από το Πανεπιστήμιο Tilburg έλαβε το διδακτορικό της το 2019 με θέμα τη συναισθηματική νοημοσύνη. Σύμφωνα με την ίδια, μόνο περίπου το 10% του πληθυσμού έχει πραγματικά υψηλή EI.
Ορισμός του EQ- Τι ακριβώς είναι η συναισθηματική νοημοσύνη;
Πρέπει να είσαι σε θέση τόσο να αντιλαμβάνεσαι τα συναισθήματα όσο και να κάνεις κάτι με αυτά (να τα ρυθμίζεις). Επομένως, πρέπει να γνωρίζεις τι είναι τα συναισθήματα και πώς αισθάνεσαι γι’ αυτά. Πρέπει να είσαι σε θέση να μετατρέψεις αυτή τη γνώση σε κατάλληλη ενέργεια.
«Άρα η συναισθηματική νοημοσύνη είναι τόσο η γνώση όσο και η χρήση μιας δεξιότητας», σύμφωνα με την Keri Pekaar.
Μπορεί να μιλάς για αληθινή συναισθηματική νοημοσύνη μόνο αν μπορείς να το κάνεις αυτό τόσο για τα δικά σου συναισθήματα όσο και για τα συναισθήματα κάποιου άλλου.
Χαρακτηριστικό 1: μπορείς να αισθάνεσαι και να αναγνωρίζεις τα συναισθήματα
Ορισμένα χαρακτηριστικά της συναισθηματικής νοημοσύνης είναι αρκετά δύσκολο να εντοπιστούν, ειδικά σε ένα άλλο άτομο. Πάρε για παράδειγμα το να μπορείς να αναγνωρίζεις και να αισθάνεσαι τα συναισθήματα. Απλώς δεν μπορείς να καταλάβεις εξωτερικά αν κάποιος άλλος είναι απασχολημένος με το να διαισθάνεται τα συναισθήματα.
Μπορείς να το παρατηρήσεις αυτό στον εαυτό σου, φυσικά.
Μπορείς να διακρίνεις και να νιώσεις μέσα από τα συναισθήματά σου σε διαφορετικές καταστάσεις και πλαίσια;
Για να το κάνεις αυτό, πρέπει όχι μόνο να γνωρίζεις ποια συναισθήματα υπάρχουν, αλλά και πώς σου φαίνονται.
Τι αισθάνεσαι όταν ντρέπεσαι; Λυπάσαι; Είσαι απογοητευμένη; Αυτά είναι ένα σημαντικό μέρος της EI.
Χαρακτηριστικό 2: μπορείς να χρησιμοποιήσεις τα συναισθήματα
Αυτό που είναι επίσης πολύ σημαντικό είναι να γνωρίζεις ποια είναι τα ωραία και λειτουργικά συναισθήματα για εσένα. Μερικοί άνθρωποι χρειάζονται λίγη ανασφάλεια λίγο πριν από μια μεγάλη παρουσίαση, ενώ άλλοι αναζητούν επιβεβαίωση. Οι άνθρωποι με υψηλό EQ γνωρίζουν πότε χρειάζονται ποιο συναίσθημα και πώς να μπουν σε αυτή τη συναισθηματική κατάσταση.
Χαρακτηριστικό 3: είσαι προσαρμοστική
Οι συναισθηματικά ευφυείς άνθρωποι είναι πολύ προσαρμοστικοί. Ας υποθέσουμε ότι υπάρχει μια στενή προθεσμία στη δουλειά, αλλά εσύ εκνευρίζεσαι για κάτι που συνέβη την προηγούμενη μέρα.’Οι άνθρωποι με υψηλό EQ μπορούν να αφήσουν προσωρινά στην άκρη τα συναισθήματά τους και να επανέλθουν σε αυτά αργότερα.
Έτσι, δεν σπρώχνουν τα συναισθήματά τους κάτω από το χαλί. Μάλλον, αυτό θα ήταν το αντίθετο της συναισθηματικής νοημοσύνης.
Οι άνθρωποι με υψηλό EQ μπορούν απλώς να επιλέξουν την κατάλληλη στιγμή για να επεξεργαστούν τα συναισθήματά τους.
Χαρακτηριστικό 4: Έχεις διαφορετικές στρατηγικές αντιμετώπισης
Όταν συμβαίνει κάτι δυσάρεστο, αναζητάς τρόπους για να νιώσεις καλύτερα. Αυτές οι λεγόμενες στρατηγικές αντιμετώπισης λένε κάτι για το επίπεδο του EQ σου. Οι άνθρωποι με χαμηλό EQ κάνουν πάντα το ίδιο πράγμα όταν αισθάνονται άσχημα, για παράδειγμα μελαγχολούν ή καπνίζουν.
Οι άνθρωποι που είναι συναισθηματικά ευφυείς παρουσιάζουν πολύ μεγαλύτερη ποικιλία αντιδράσεων. Κάποιες φορές τηλεφωνούν στη μητέρα τους, άλλες φορές πάνε μια βόλτα ή διαβάζουν ένα καλό βιβλίο. Μπορούν να αντιληφθούν καλά τι πρέπει να κάνουν για να νιώσουν καλύτερα και προσαρμόζουν ανάλογα τη στρατηγική αντιμετώπισής τους.
Χαρακτηριστικό 5: Μπορείς να πάρεις μια διαφορετική οπτική γωνία
Κάποιος με υψηλό EQ μπορεί να πάρει την οπτική γωνία των άλλων ανθρώπων.
Παρόλο που πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι μπορούν να το κάνουν αυτό, οι ειδικοί τονίζουν ότι μερικές φορές όλο αυτό μπορεί να πάει στραβά. Τα συναισθήματα των άλλων ανθρώπων πολύ συχνά συμπληρώνονται. Για παράδειγμα, νομίζεις ότι κάποιος είναι θυμωμένος, αλλά δεν το ξέρεις καθόλου αυτό. Θα πρέπει πρώτα να το ελέγξεις αυτό με το συγκεκριμένο άτομο.
Όσο πιο συχνά ελέγχεις τις υποψίες σου σχετικά με τα συναισθήματα κάποιου, τόσο καλύτερη γίνεσαι στην ενσυναίσθηση του άλλου ατόμου.
Χαρακτηριστικό 6: Έχεις το κίνητρο
Μπορεί να έχεις τόσο υψηλό EQ, αλλά αν δεν έχεις ενδιαφέρον να το αξιοποιήσεις, δεν σου είναι χρήσιμο. Ορισμένες μελέτες δείχνουν ότι το ύψος του EQ δεν έχει τόση σημασία όσο το κίνητρο με το οποίο χρησιμοποιείς αυτή την ευφυΐα.
Είναι λογικό αυτό το κίνητρο να είναι ελαφρώς υψηλότερο τη μια στιγμή από την άλλη. Αν επιστρέφεις σπίτι διαλυμένη από μια κουραστική εργάσιμη μέρα, πιθανώς δεν έχεις τους πόρους να ακούσεις τα προβλήματα του συντρόφου σου.
Αλλά μερικοί άνθρωποι στερούνται εντελώς το κίνητρο να χρησιμοποιήσουν το EI τους, ακόμη και αν έχουν τις δεξιότητες. Και υπάρχουν και εκείνοι που χρησιμοποιούν το υψηλό EI τους για κακόβουλους σκοπούς.
Οι άνθρωποι με υψηλό EQ είναι πολύ καλοί στο να χειραγωγούν τους ανθρώπους.
Χαρακτηριστικό 7: Μπορείς να ανακατευθύνεις τα συναισθήματα των άλλων ανθρώπων
Ένα σημαντικό μέρος της συναισθηματικής νοημοσύνης, είναι ότι μπορείς να αισθάνεσαι και να ανακατευθύνεις τα συναισθήματα των άλλων. Για παράδειγμα, μπορείς να ενθουσιάσεις τους συναδέλφους σου για ένα μεγάλο έργο ή να παρηγορήσεις τον καλύτερο φίλο σου μετά από έναν επώδυνο χωρισμό.
Οι άνθρωποι με υψηλό EQ αξιολογούν σωστά τι απαιτεί η κατάσταση και εξασφαλίζουν ότι το άλλο άτομο θα βιώσει τα κατάλληλα ή λειτουργικά συναισθήματα.
